Droga mojego życia, czyli obraz żydowskiego miasteczka w XIX wieku

utworzone przez | paź 9, 2022 | Spiżarnia mola

Wydawnictwo PWN wydaje bardzo ciekawą serię Żydzi. Polska. Autobiografia, która odkrywa białe karty historii.Jedenasty tom serii to Droga mojego życia. Wspomnienia byłego chasyda Josefa R. Ehrlicha. Ani autor, ani książka nie byli wcześniej znani polskiemu czytelnikowi.

Josef R. Ehrlich był pisarzem i publicystą tworzącym w języku niemieckim. Urodził się 27 grudnia 1842 roku w Brodach, zmarł 26 grudnia 1899 roku w Wiedniu. Pochodził z ortodoksyjnej żydowskiej rodziny. W Drodze mojego życia opisał pierwsze dziewiętnaście lat swojego życia, które spędził w rodzinnym mieście.

Brody w XIX wieku należały do Austro-Węgier. Były miastem handlowym. Większość mieszkańców stanowili Żydzi, bo aż 88%.

Ehrlich nigdy nie poznał swojego ojca ani dwanaściorga swojego rodzeństwa. Wszyscy zmarli na cholerę. Matka przez utratę wzroku straciła możliwość wykonywania swojej pracy, wyceny pereł. Oddała dziecko pod opiekę ortodoksyjnego Żyda Samuela i jego żony Friede. Bezdzietne małżeństwo postanowiło wychować go i usynowić. Szewc wychowywał chłopca zgodnie ze swoimi poglądami i religią. Za radą rabina postanowił przez dwadzieścia lat ukrywać informację o adopcji dziecka.

W wieku pięciu lat Josef rozpoczął naukę w żydowskiej szkoły elementarnej. Miał się tam uczyć czytać po hebrajsku. Po dwóch latach znalazł się w chederze. Tam pobierał lekcje tłumaczenia Biblii i Talmudu. Nie był zdolnym uczniem, chłopca bardziej interesowały prace w warsztacie szewskim. Gdy miał trzynaście lat, stał się zagorzałym chasydem, który znał zakazy i nakazy i surowo starał się je przestrzegać. Po ukończeniu czternastego roku życia Josef rozpoczął naukę w szkole niereligijnej. Tam poznawał język niemiecki. Nauczycielom zależało na nauczeniu dzieci samodzielnego myślenia. Josef zainteresował się przyrodą i astronomią, ich prawami. Pierwszy raz widział mapy, globusy. Od tego momentu w chłopcu zaczęła budzić się niechęć do tradycji religijnej, w której wzrastał. Na jego przemianę miało również wpływ zachowanie jego społeczności. Był wyszydzany i wyśmiewany. Nie utracił wiary w Boga. Stał się pokorny i pełen szacunku wobec swojego stwórcy. Pogardzał za to ortodoksją.

W maju 1859 wybuchł w Brodach pożar. Widząc spalone miasto Ehrlich poczuł potrzebę wyjazdu.Chciał zmian w swoim życiu. Pragnął pogłębiać wiedzę, rozumieć. Po ukończeniu czwartej klasy, dzięki zbiórce pieniędzy na podróż, Josef udał się do Wiednia, by tam się uczyć, pracować i żyć.

Dzięki książce można przenieść się do nieistniejącego już świata. Świata chasydów, który zostaje odczarowany z wszelkich mitów. Przeczytać o ich codzienności, pracy, życiu. Autor barwnie przedstawia obchodzone święta, tradycje z nimi związane, obyczaje, zabobony.

Ehrlich mówi też o wpływie religii na życie ludzi. Pokazuje, jak potrafi ona niezwykle ograniczać i sprawić, że człowiek staje się zacofany, zamyka się na naukę, wiedzę. A przede wszystkim powoduje nietolerancję. Wzbudza wzgardę dla tego, co obce i inne. Zacieśnia horyzonty myślowe. Skazuje na życie w klatce zbudowanej z przesądów, uprzedzeń i rytuałów.

Wydawnictwu serdecznie dziękujemy za przesłanie egzemplarza recenzenckiego, dzięki czemu mieliśmy przyjemność przeczytania tego tytułu ❤️

0 komentarzy

Wyślij komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

W głowie Sherlocka Holmesa: Sprawa skandalicznego biletu, czyli gratka dla fanów komiksu

Wymyślony ponad sto lat temu przez sir Arthura Conan Doyle'a Sherlock Holmes to postać kultowa. Mogliśmy go podziwiać nie tylko w doskonałej i ponadczasowej prozie, ale także w niezliczonych ekranizacjach, grach komputerowych czy komiksach. Niedawno za sprawą...

Bezdomne wampiry o zmierzchu, czyli wielowarstwowa opowieść

Tadeusz Baranowski, mistrz polskiego komiksu, powrócił! Tym razem Kultura Gniewu postanowiła wydać przygody Burpa i Szlurpa w powiększonym wydaniu. Ale to nie wszystkie niespodzianki jakie przygotowali dla czytelników Baranowski oraz wydawnictwo. Pierwsze zdania  ...

Street art Polska, czyli na murze czy na wallu?

Street art Polska Pawła Kwiatkowskiego to opowieść o dziedzinie sztuki, którą kojarzy się głównie z Banksy. Poza tym do głowy przychodzą murale reklamowe reklamowe czy “bazgroły” na ścianach, które niektórych irytują, innych fascynują. Tymczasem street art ma się w...

Najciekawsze premiery książkowe listopada, część III/III

Dzisiaj przedstawiamy ostatnią część polecanych książek wydanych w listopadzie. Last but not least - o czym przekonacie się sami!Sekretne życie zębów, Mariona Tolosa Sisteré Czy wiesz, że w Japonii, gdy dzieciom wypada ząb, jeśli jest z góry, rzucają go na dach domu,...

Najciekawsze premiery książkowe listopada, część II/III

Pora na drugą część naszego listopadowego podsumowania! Tym razem trochę książek o przyrodzie i dla dzieci, ale nie tylko!Silva rerum IV, Kristina Sabaliauskaitė Opowieść o końcu wszystkiego – stulecia, dawnego porządku, jednostki, a jednocześnie o początkach...

DCEased: Nieumarli w świecie DC wbija w fotel

Dceased: Nieumarli w świecie DC to pierwszy tom bestsellerowej serii Toma Taylora, jednego z najoryginalniejszych twórców komiksowych młodego pokolenia. Jak superbohaterowie DC Comics poradzą sobie z hordą nieumarłych? Zapraszamy do recenzji! Pierwsze zdanie   Matka...

Jak pisać. Pamiętnik rzemieślnika Stephena Kinga, czyli poradnik z autobiografią w tle

Nie musisz mieć aspiracji pisarskich, żeby sięgnąć po tę książkę. Nie musisz być nawet miłośnikiem twórczości Kinga. Wystarczy, że interesuje Cię zagadnienie kreatywności, jej mechanika (subiektywnie pojęta, rzecz jasna), lub po prostu zastanawiasz się: kim jest...

W imię wiecznej przyjaźni, czyli po trupach do celu

W imię wiecznej przyjaźni Nele Neuhaus to dziesiąty tom cyklu z komisarzami Pią Sanders i Oliverem von Bodensteinem w roli głównej. Do Pii dzwoni były mąż. W imieniu swojej agentki literackiej prosi o przyjazd do domu jej przyjaciółki. Jest zaniepokojona jej długim...

Najciekawsze premiery książkowe listopada, część I/III

Barwne historie to wyznacznik listopadowych zapowiedzi. Kiedy za oknami coraz szybciej ciemno, jeszcze milej sięga się po książkową przygodę. Dzisiaj prezentujemy jedną trzecią najciekawszych premier.Kobieta w walizce, Katarzyna BondaProwokacja? Bezmyślność? Czy chora...

Andy, czyli tytaniczna praca o życiu Warhola

Niderlandzki twórca komiksowy o pseudonimie Typex podjął się monumentalnego zadania: przedstawienia życia oraz twórczości jednego z najbarwniejszych artystów dwudziestego wieku, Andy’ego Warhola. Jak wypadło to ponad pięćsetstronicowe dzieło? Pierwsze zdanie   Mamciu,...
Share This